Moda

Nadmuchaj sobie stołek z blachy

Różne rzeczy można powiedzieć o stali, ale na pewno nie to, że jest materiałem nadającym się do nadmuchiwania, jak guma czy lateks. A to błąd, bo znalazł się w Polsce człowiek, który pomyślał zupełnie na odwrót. I stworzył zaawansowaną technologię „pompowania” mebli i sztuki użytkowej z blachy. Meble jego projektu zdobią m.in. Centrum Pompidou w Paryżu czy Pinakotekę Współczesną w Monachium. Publiczne nadmuchiwanie jego dzieł uświetniło ceremonię otwarcia wystawy London Design Festival w 2010 roku w szacownym Muzeum Victorii i Alberta w Londynie. Magazyn „Wired” nazwał projekty Oskara Zięty „meblami przyszłości”, a sklepy z designem w Nowym Jorku, Tokio czy Londynie zabiegają o jego wyroby.

Oskar Zięta, ceniony w świecie projektant mebli i sztuki użytkowej, ukończył architekturę na Politechnice Szczecińskiej, a na studia doktoranckie wyjechał do Szwajcarii, na Politechnikę Federalną w Zurychu. Tam nauczył się, w jaki sposób do projektowania architektonicznego wykorzystać komputery. Kiedy eksperymentował z cyfrową obróbką blachy, zaczął się zastanawiać, jak by to wyglądało, gdyby materiał ten potraktować jak gumę do piłek plażowych i materaców. Jak pomyślał, tak zrobił i w ten sposób powstała autorska technologia obróbki i „nadmuchiwania” blachy, której Oskar Zięta nadał nazwę FiDU (z niem. Freie – Innen – Druck – Umformung).

Wydawać by się mogło, że formowanie blachy pod wpływem działania wewnętrznego ciśnienia będzie miało nieprzewidywalne rezultaty. Nic podobnego. Każda fałdka i zagięcie są z góry zaplanowane. A że zaplanować kształt nadmuchiwanej blachy nie jest łatwo, Oskar Zięta wykorzystuje do tego potężną moc obliczeniową komputerów. Maszyny te również planują precyzyjną laserową obróbkę, a więc wycinanie i łączenie blach. Potem następuje spektakularny finał, czyli nadmuchiwanie obiektu powietrzem pod wysokim ciśnieniem.

– Komputerowo przeprowadzamy również testy wytrzymałościowe naszych obiektów, dzięki czemu jesteśmy w stanie dopasować je do konkretnych obciążeń, unikając powszechnych w dzisiejszym budownictwie nadmiarów – mówi Oskar Zięta.

Zieta Prozessdesign, czyli zespół projektantów pod przewodnictwem Oskara Zięty.
Zieta Prozessdesign, czyli zespół projektantów pod przewodnictwem Oskara Zięty.

Mówiąc to, ma na myśli coś, czego nikt wcześniej nie wynalazł: nadmuchiwany profil stalowy, który pod wpływem sprężonego powietrza rozprostowuje się jak papierowa trąbka urodzinowa. To właśnie pompowanie tego profilu uświetniło wystawę w Muzeum Victorii i Alberta. Z tym wynalazkiem Zięta wiąże duże nadzieje: mówi o rewolucji w budownictwie, o konstrukcjach w pełni dostosowanych do obciążeń, jakie mają przyjąć, o tworzeniu profili dowolnej długości i transportowaniu ich na wielkie odległości, w tym nawet na inne planety.

Te plany kosmiczne to nie żart, bo powstał już pierwszy projekt bazy pozaziemskiej, której szkielet tworzą nadmuchiwane profile Zięty. Chodzi o ideę stworzoną we współpracy projektanta z zespołem o nazwie Space is More, który skupia studentów Politechniki Wrocławskiej. Pisaliśmy już o ich osiągnięciach, kiedy w 2014 roku weszli do finału międzynarodowego konkursu Inspiration Mars Student Design Contest, którego celem było wyłonienie najlepszego projektu misji załogowej na Marsa. Teraz przygotowali następny, jeszcze bardziej śmiały projekt, który był pokazywany na wystawie EXPO 2015 w Mediolanie podczas Tygodnia Technologii Kosmicznych w Pawilonie Polskim.

– Chodzi o koncepcję bazy marsjańskiej, w ramach której stworzyliśmy projekty bazy, elementów wyposażenia czy systemów podtrzymywania życia – mówi Leszek Orzechowski z zespołu Space is More. – Profile Oskara wykorzystane zostały jako stelaże pod projekty pokrytych powłoką kevlarową budynków mieszkalnych.

outpost-pl1

Ten projekt to awangarda, a Oskar Zięta jest najbardziej znany na świecie z rewolucyjnego projektu stołka Plopp. To małe cacko jest w stanie udźwignąć do dwóch i pół tony obciążenia. Oprócz obsypanego nagrodami stołka projektant ma w portfolio również krzesła, stoły, wieszaki czy ławki – wszystkie nadmuchiwane i efektowne.

Stołki Plopp produkowane są w różnych kolorach.
Rozchwytywane w świecie stołki Plopp produkowane są w różnych kolorach.

Teraz Zięta poszedł o krok dalej, gdyż zaprojektował elementy wyposażenia wnętrz przeznaczone do samodzielnego „nadmuchania”. Jak to zrobić w domowych warunkach? Wykorzystać do tego obróbkę termiczną, a więc włożyć dwuwymiarowy przedmiot z blachy do piekarnika, a wyjąć gotowy obiekt trójwymiarowy. Oto prawdziwy majstersztyk designu.

Udostępnij ten artykuł

Podobne tematy

Moda

Przeczytaj w następnej kolejności